İsveç, Ankara’daki NATO Zirvesi’nde Ukrayna desteğini öne çıkaracak

İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, 7-8 Temmuz’da Ankara’da düzenlenecek NATO Zirvesi öncesinde Stockholm’de yaptığı açıklamada, zirvenin küresel ölçekte çalkantılı bir dönemde gerçekleştiğini belirterek İsveç’in en belirgin mesajının Ukrayna’ya desteğin sürdürülmesi olacağını ifade etti.

Kristersson, Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşın yoğunluğunu koruduğunu ancak Rus ordusunun kayda değer bir ilerleme sağlayamadığını savundu. “Müzakere etmek istemeyen ama kazanamayacak gibi görünen bir Rusya ne yapar?” sorusunun zirve öncesi uluslararası kamuoyunun gündeminde olduğunu dile getirdi.

Orta Doğu’daki gelişmelere de değinen Kristersson, ilkbahar boyunca belirsiz ve endişe verici seyreden durumun son dönemde kısmen istikrar kazandığını, Hürmüz Boğazı’nın sınırlı trafik için yeniden açıldığını hatırlatarak kalıcı barış yönünde adımların gerektiğini söyledi.

Kristersson, NATO Genel Sekreteri’nin Ankara gündemi için belirlediği üç önceliği paylaştıklarını vurguladı:

• Yük paylaşımı
• Güçlü savunma sanayisi tabanı
• Ukrayna’ya uzun vadeli destek

Yük paylaşımı kapsamında, önceki zirvede üzerinde uzlaşılan yüzde 5’lik savunma harcaması taahhüdünün takibinin ve İttifak içinde daha güçlü bir Avrupa sütununun ele alınacağını aktaran Kristersson, savunma sanayisi tabanının ise zirve sırasında yapılacak Savunma Sanayisi Forumu’nda öncelikli başlık olacağını belirtti.

İsveç’in Ukrayna’ya yardımların kalıcı biçimde güvence altına alınmasını savunduğunu söyleyen Kristersson, “Ukrayna’ya destek İsveç’in en öncelikli dış politika hedefidir. Bu, Avrupa güvenliğine bir yatırımdır ve İsveç bu konuda öncü rol üstlenmektedir. Ankara’daki en önemli mesajımız da muhtemelen bu olacak.” dedi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin zirvenin ilk günündeki akşam yemeğine katılmasının da “önemli bir işaret” olduğunu kaydetti.

Kristersson, bir yıl önce Lahey’de alınan, gayrisafi yurt içi hasılanın yüzde 5’inin savunmaya ayrılması yönündeki kararın, en geç 2030’a kadar tüm müttefiklerce yerine getirilmesinin zirvede tartışılacağını söyledi.

İsveç’in son dönemde savunma sanayisi alanında önemli ihracat anlaşmaları yaptığına değinen Kristersson, Ukrayna’ya yeni versiyon 16 Gripen savaş uçağı ve Polonya’ya 3 A26 denizaltı satıldığını, Kanada ile 6 GlobalEye erken ihbar ve kontrol uçağı için görüşmelerin sürdüğünü aktardı. Hükümetleri döneminde savunma sanayisi ihracatının yüzde 70 arttığını belirterek, NATO’nun savunma yapılanmasının giderek daha fazla İsveç’in üretim kapasitesiyle şekillendiğini ifade etti.

İsveç Dışişleri Bakanı Maria Malmer Stenergard ise Ankara’daki zirvede liderlerin yanı sıra dışişleri ve savunma bakanlarının da yoğun diplomasi yürüteceğini söyledi. Stenergard, zirve marjında Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha ve AB Dış İlişkileri ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas’ın katılımıyla NATO-Ukrayna Konseyi formatında toplantı yapılacağını, ayrıca Bahreyn, Kuveyt, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri’nden oluşan İstanbul İşbirliği Girişimi ortaklarıyla görüşmeler planlandığını bildirdi.

Stenergard, Ukrayna’nın direncinin NATO için kritik değer taşıdığını belirterek, Ukrayna’nın yenilik kapasitesi ve savaş tecrübelerinden tüm müttefiklerin dersler çıkarması gerektiğini ifade etti.