Süreç Yasası Genel Kurul’da: Uygulama koşulları ve istisnalar netleşiyor
“Terörsüz Türkiye” sürecinin hukuki zemini için hazırlanan 12 maddelik teklif bugün saat 11.00’de TBMM Genel Kurulu’nda görüşülmeye başlayacak. Teklif, soruşturma ve kovuşturmaların belirli sürelerle ertelenmesini öngörürken uygulama için MGK teyidi, Cumhurbaşkanı onayı ve Resmi Gazete yayımı şartlarını içeriyor.
Kamuoyunda “Süreç Yasası” veya “Çerçeve Yasa” olarak anılan, resmî adıyla “Millî Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” bugün TBMM Genel Kurulu’nun gündemine geliyor. “Terörsüz Türkiye” sürecinin hukuki altyapısını oluşturması hedeflenen 12 maddelik teklif, Adalet Komisyonu’nda yaklaşık 18 saat süren görüşmelerin ardından kabul edilmişti.
Genel Kurul’un saat 11.00’de toplanarak teklif üzerindeki müzakerelere başlaması öngörülüyor. Maddeler üzerinde değişiklik önergeleri verilebilecek; görüşmelerin tamamlanmasının ardından teklif oylamaya sunulacak. Kabul edilmesi halinde düzenlemenin yasalaşması bekleniyor.
Uygulama koşulları
Teklifin yürürlüğe girmesi, ceza erteleme hükümlerinin derhâl uygulanacağı anlamına gelmeyecek. Öncelikle PKK/KCK ve bağlantılı yapıların fiili varlıklarına son verdiği ve elindeki silah ile mühimmatın teslim edildiği hususunun güvenlik birimlerince tespiti gerekecek. Bu tespitin Millî Güvenlik Kurulu (MGK) tarafından teyidi, ardından Cumhurbaşkanı’nın onayı ve kararın Resmi Gazete’de yayımlanmasıyla uygulama süreci başlayabilecek.
Ceza ertelemelerinde 5 ve 10 yıl
Teklife göre üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezasını gerektiren kapsamdaki suçlarda soruşturma ve kovuşturmaların 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 10 yıl süreyle ertelenmesi öngörülüyor. Erteleme otomatik olmayacak; düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin gerekli tespit ve teyit sürecinin tamamlanmasının ardından yazılı başvuruda bulunması gerekecek. Başvuruları yetkili ağır ceza mahkemeleri değerlendirecek.
Başvuru süresi
MGK kararının Resmi Gazete’de yayımlanmasının ardından düzenlemeden yararlanmak isteyenlere 6 aylık başvuru süresi tanınacak. Dosyalar yargı mercilerince incelenecek; koşulların oluşup oluşmadığına karar verilecek. Bu nedenle uygulamadaki somut sonuçların ortaya çıkmasının birkaç ay sürebileceği değerlendiriliyor.
İstisnalar ve kapsam dışı suçlar
Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları düzenleme dışında tutuluyor. Ayrıca 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren belirli suçlar da kapsam dışı. Teklifin gerekçesinde düzenlemenin bir “af” niteliği taşımadığı; mevcut mahkûmiyetleri ortadan kaldırmadığı ve suçların hukuki vasfını değiştirmediği vurgulanıyor.
İzleme mekanizması
Kanunun uygulanmasını yürütme tarafında izlemek üzere Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında özel bir kurul kurulması planlanıyor. TBMM bünyesinde de 17 üyeden oluşacak bir izleme komisyonu öngörülüyor. Böylece süreç hem yürütme hem de Meclis tarafından takip edilecek.
Genel Kurul görüşmelerini MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin de takip etmesinin beklendiği bildirildi.
Konuya ilişkin bir başka başlıkta, TBMM Genel Kurulu’nun en düşük emekli aylığını 20 bin TL’den 23.552 TL’ye yükselten maddenin de yer aldığı kanun teklifinin 6 maddesini daha kabul ettiği gelişmesi, en düşük emekli aylığının 23.552 TL’ye çıkarılmasına ilişkin düzenleme bağlamında öne çıktı.
