AP, sınırda karbon düzenlemesini nihai çelik ve alüminyum ürünlerini kapsayacak şekilde genişletmek için pozisyon aldı

Avrupa Parlamentosu (AP), Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın (CBAM) kapsamını çelik ve alüminyum yoğun nihai ürünleri de içine alacak şekilde genişletme yönünde tutum benimsedi. Karar, Strazburg’daki Genel Kurulda 464 lehte, 50 aleyhte oyla kabul edildi ve AB Konseyi ile yürütülecek müzakerelerde Parlamentonun pozisyonunu belirledi.

Belgeye göre, bugün ağırlıkla demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre, elektrik ve hidrojen gibi temel ürünleri kapsayan mekanizma, bu malzemelerin yoğun biçimde kullanıldığı işlenmiş ürünlere de uygulanacak. Bu kapsamda otomobil parçaları, çamaşır makineleri, bağlantı elemanları, tel, yay ve çeşitli ev eşyaları gibi nihai çelik ve alüminyum ürünleri CBAM’e dahil edilecek.

Üçüncü ülkelerden şebeke istikrarını sağlamak amacıyla yapılan elektrik akışlarına istisna tanınması öngörülürken, firmaların ürünlerde küçük değişiklikler veya sınırlı işlemlerle CBAM yükümlülüklerinden kaçınmasını engelleyecek kuralların sıkılaştırılması planlanıyor.

Ciddi ve öngörülemeyen fiyat artışları halinde belirli ürünlerin geçici olarak CBAM kapsamı dışına çıkarılmasına imkan veren “acil durum” hükmü taslaktan çıkarılacak. Bunun yerine, mekanizmanın ciddi fiyat artışlarına yol açması durumunda ilgili ürünlerden elde edilen CBAM gelirlerinin bir bölümünün geçici olarak etkilenen sektörlere yönlendirilmesi öngörülüyor.

Düzenlemenin nihai metni için AP ile üye ülke temsilcileri arasında müzakereler yapılacak.

AB’nin karbon kaçağını önlemek amacıyla oluşturduğu CBAM, 1 Ocak 2026’da nihai uygulama dönemine girdi. Mekanizma, AB’de üreticilerin Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) kapsamında ödediği karbon maliyetini ithal ürünlere de yansıtmayı hedefliyor. Bu çerçevede AB’ye demir-çelik, alüminyum, çimento, gübre, elektrik ve hidrojen ihraç eden üreticilerin ürünlerin imalatı sırasında ortaya çıkan gömülü emisyonları bildirmesi gerekiyor. AB’deki ithalatçılar ise bu emisyonlara karşılık gelen CBAM sertifikalarını satın almakla yükümlü. Ürünün menşe ülkesinde karbon bedeli ödenmişse bu tutar, AB’de ödenecek maliyetten mahsup edilebiliyor. Düzenleme, karbon maliyeti ödeyen AB üreticilerinin, iklim kurallarının daha gevşek olduğu ülkelerdeki rakiplerine karşı dezavantaj yaşamamasını ve üretimin AB dışına taşınmasının önlenmesini amaçlıyor.

Benzer bir gündem başlığında, GDZ Elektrik’in bakım, yenileme ve kapasite artırımı çalışmaları nedeniyle 22 Temmuz 2026’da İzmir’in 17 ilçesinde 66 noktada farklı saat aralıklarında uygulanacak planlı kesintiler ve yetkililerin vatandaşlara elektrikli cihazları fişten çekme yönündeki uyarıları, İzmir’in 17 ilçesindeki planlı elektrik kesintileri başlığında ele alınıyor.