Avrupa’da güvenlik alarmı: Rusya’nın ‘sessiz seferberlik’ hazırlığı iddiası
Batılı istihbarat kaynakları, Kremlin’den resmi bir ilan gelmeden yeni bir personel toplama sürecine hazırlık yapıldığı iddiasını dile getiriyor. 300 bin kişilik seferberlik olasılığı ve hibrit tehditlerin artabileceği değerlendirmeleri Avrupa’da endişeleri artırdı.
Ukrayna’daki savaşın yeni bir aşamaya evrilebileceği ve Rusya’nın Avrupa ile NATO ülkelerine yönelik hibrit faaliyetlerini artırabileceği yönündeki değerlendirmeler, Avrupa’daki güvenlik gündeminin odağına yerleşti. Kremlin’den konuya ilişkin resmi bir açıklama gelmedi.
İngiliz basınına konuşan Batılı istihbarat kaynakları, Moskova’nın Rusya’daki seçimlerin ardından yeni bir personel seferberliğine zemin hazırlayabilecek idari prosedürleri üzerinde çalıştığını öne sürdü. Kaynaklara göre süreç, 2022’deki gibi kapsamlı ve aleni bir ilan olmaksızın yürütülebilir. Bir kaynak, görülenin “idari hazırlıklar” olduğunu, siyasi karar alınması halinde seferberliğin önünün açılabileceğini belirtti.
Dikkati çeken rakam ise 300 bin. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, istihbaratlarının Rusya’nın yaklaşık 300 bin kişiyi seferber etmeyi değerlendirdiğini söylemişti. Ancak Batılı yetkililer, Moskova’nın bu ölçekte bir gücü cepheye taşımak için gerekli ekipman konusunda kapasite sıkıntısı yaşayabileceğini değerlendiriyor. Bu nedenle açık ve geniş kapsamlı bir yeni seferberlik olasılığı düşük görülüyor.
Bunun yerine, Rusya’da resmi ilan gerektirmeyen daha düşük profilli yöntemlerle personel toplandığı iddia ediliyor. Askeri sözleşmelerin artırılması ve bazı vatandaş grupları üzerindeki baskının yoğunlaştırılması bu yöntemler arasında sayılıyor. İddialara göre yargılanmayı bekleyenler, vadesi geçmiş borçları olanlar ve eğitim hayatında sorun yaşayan bazı kişiler de hedefte.
Bloomberg’in aktardığı Rus belgelerine dayalı bilgilere göre, askere alma merkezlerinde hareketliliğin arttığına işaret eden emareler bulunuyor. Haberde ayrıca bazı Rus vatandaşlarının olası gizli bilgilere maruz kalma endişesiyle para ve varlıklarını ülke dışına çıkarmaya çalıştığı ileri sürüldü.
Avrupa’daki kaygılar yalnızca cephe hattıyla sınırlı değil. Savunma ve güvenlik yetkilileri, Moskova’nın siber saldırı, sabotaj, dezenformasyon ve diğer hibrit operasyonları artırabileceğinden endişe ediyor. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 18 Eylül’de Rusya’nın Fransa ve Avrupa’ya yönelik hibrit tehdidinin yoğunlaştığını belirterek, kritik altyapılar ile savunma ve teknoloji sanayisine ait tesislerin İHA ve siber saldırılara karşı korunmasını güçlendirecek bir plan hazırlanması talimatı verdi. Macron, Avrupa güvenliğinin Ukrayna’daki savaşın gidişatıyla doğrudan bağlantılı olduğunu vurguladı.
ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığına ilişkin tartışmalar da gündemde. Bazı haberlerde, ABD’nin Avrupa konuşlanmasında değişikliğe gidebileceği ve 25 bin ila 40 bin askerin kıtadan çekilebileceği, ayrıca uçak, gemi ve diğer silah sistemlerinin dağılımında revizyon olabileceği ileri sürüldü. Washington bu haberleri yalanladı. Buna karşın NATO’nun üst düzey askeri komutanlığı ile Pentagon yönetimi arasında Avrupa’daki kuvvet konuşlanmasına dair temaslar yürütüldü.
Polonya Başbakanı Donald Tusk, Rusya’nın Ukrayna’ya destek veren ülkelere karşı füze ya da başka tür saldırılar düzenleyebileceği uyarısında bulundu. Tusk, Moskova’nın böyle bir eylemi NATO’nun tepkisini ve ittifakın birlik ruhunu test etmek için “kaza” olarak sunabileceğini savundu. Artan hibrit operasyon endişeleriyle Avrupa hükümetleri, kritik altyapıların korunmasına yönelik önlemleri sıkılaştırıyor.
Rusya ile İngiltere arasındaki gerilim de tırmanıyor. Moskova, Ukrayna’daki İngiliz tesislerinin Rus topraklarına yönelik uzun menzilli saldırıları desteklemek amacıyla kullanılması halinde bu tesislerin “meşru hedef” sayılabileceği uyarısını yaptı. Rusya Dışişleri Bakanlığı, İngiltere’nin Ukrayna’ya askeri ve siyasi desteğini protesto etmek için Moskova’daki İngiliz diplomatik misyonundan bir temsilciyi çağırdı ve olası misillemeye dair uyarıda bulundu. İngiliz Dışişleri Bakanlığı, bu hamleyi Rusya’nın Ukrayna’daki işgalinden dikkatleri saptırma ve İngiltere’nin uluslararası itibarına zarar verme girişimi olarak nitelendirdi.
Gerilimin ekonomik cephesinde ise ABD Başkanı Donald Trump, “Lindsey O. Graham Rusya ve İran Yaptırımları Yasası”nı imzaladı. Düzenleme, Rusya’ya yeni yaptırımlar ve gümrük vergileri uygulanmasının önünü açarken, İran’a yönelik mevcut yaptırımların kapsamını genişletiyor. Yasa, Moskova’ya karşı sert tutumu savunan ve temmuz ayında hayatını kaybeden Güney Carolina Senatörü Lindsey Graham’ın adını taşıyor.
Bu gelişmeler, Avrupa’da Ukrayna savaşının yalnızca cephe dinamikleri üzerinden değil; Rusya’nın olası yeni personel toplama adımları, hibrit operasyon ihtimali, NATO’ya yönelik tehditler ve ABD’nin Avrupa’daki askeri varlığı perspektiflerinden de yakından izlendiği bir döneme işaret ediyor.
Konuya ilişkin bir başka başlıkta, Kiev’in geliştirdiği Flamingo uzun menzilli seyir füzelerinin Rusya toprakları içindeki hedeflere yönelik saldırılarda kullanılması, menzil ve teknik özelliklere ilişkin verileri yeniden gündeme taşıdı.
