Tasfiye edilen fonlara ilişkin kanun teklifi TBMM’de
SPK’nın 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine hükmedilen yatırım fonlarına yönelik tasfiye ve ödeme sürecini düzenleyen kanun teklifi taslağı TBMM’ye geldi. Taslak, hukuka aykırı çıkarılan varlıkların geri kazanılmasını ve pay sahiplerine adil ödeme yapılmasını öngörüyor.
Sermaye Piyasası Kurulu’nun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarına ilişkin tasfiye ve ödeme sürecini düzenleyen kanun teklifi taslağı TBMM’ye sunuluyor. Bloomberg HT tarafından görülen taslağa göre düzenleme, fon malvarlığından hukuka aykırı biçimde çıkarılan değerlerin geri kazanılmasını, sorumlulardan tahsilat yapılmasını ve elde edilen kaynakların fon pay sahiplerine adil şekilde ödenmesini yasal güvenceye alıyor. Teklif, yalnızca kapsama alınan sorunlu fonlara uygulanacak; genel bir tasfiye rejimi getirmiyor.
Tasfiye süreci ve pay sahipliğinin tespiti
Tasfiye işlemleri SPK’nın gözetim ve denetiminde görevlendirilen bankalar ve kurumlarca yürütülecek. Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK), Takasbank, TEFAS, portföy saklama ve dağıtım kuruluşlarının kayıtları mutabık hale getirilerek fon ve hesap bazında hak sahipleri belirlenecek. SPK tarafından sermaye piyasası mevzuatına aykırı fiiller işlediği, manipülasyon veya piyasa dolandırıcılığına karıştığı ya da bu kişilerle birlikte hareket ettiği tespit edilen kişi ve kurumlara, tasfiye ve geri kazanım hesaplarından ödeme yapılmayacak. Varlık satışlarında piyasa şartlarının korunması için SPK; borsa dışı satış, geçici fiyat marjı ya da belirli bir süre satış kısıtı gibi tedbirler alabilecek.
Net yatırım tutarı ve ara ödeme
Fon malvarlığının tüm yatırımcılara tam ödeme yapmaya yetmediği hallerde, ödemelere esas alınacak “net yatırım tutarı” MKK tarafından hesaplanacak. Bu hesaplama; fona yapılan nakit giriş-çıkışlarının Türkiye İstatistik Kurumu’nun TÜFE ve Yİ-ÜFE endekslerinin aritmetik ortalamasıyla endekslenip “ilk giren ilk çıkar” esasına göre netleştirilmesiyle yapılacak.
Tasfiye malvarlığından yatırımcılara ara ödeme yapılabilecek. Net yatırım tutarı 1 milyon liranın altında olanlar için net tutarı kadar; 1 milyon lira ve üzerinde olanlar için ise en fazla 1 milyon lira ara ödeme öngörülüyor. Ara ödemelerde endeksleme uygulanmayacak ve bu ödeme, para piyasası fonları hariç, fona tasfiye kararı verildiği tarihteki toplam katılma payı değerini aşmayacak. Dağıtılabilir nakdin yetersiz kalması halinde mevcut tutar oransal olarak dağıtılacak. Ayrıca gerçeğe aykırı oluşan değerlerden haksız kazanç sağlayanların, emsal getiriyi aşan kısımları ilan edilen hesaplara isteğe bağlı iade etmelerine imkân tanınacak.
Sorumluluklar ve TMSF yetkileri
Fon malvarlığından mevzuata aykırı, karşılıksız veya muvazaalı işlemlerle ilişkili taraflara aktarılan tüm değerler hukuka aykırı çıkarılmış sayılacak ve fon zarara uğratılmış kabul edilecek. Oluşan kayıp veya eksik tasfiye bakiyesinden öncelikle ilgili portföy yönetim şirketi; tahsil edilememesi halinde ise SPK’nın tespit ettiği gerçek ve tüzel kişiler şahsen sorumlu tutulacak.
SPK’nın bildirimi üzerine Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve Bankacılık Kanunu kapsamındaki yetkilerini kullanarak sorumluların malvarlığı üzerinde cebri icra ve takip başlatacak. TMSF takipleri tamamlanıncaya kadar sorumluların malvarlığı üzerinde başka icra takipleri başlatılamayacak; mevcut takipler ve hacizler duracak. Soruşturmalar kapsamında el konulan ve fona doğrudan iadesi mümkün olmayan varlıklar için TMSF kayyım olarak atanacak; mahkeme sonucunu beklemeksizin bu varlıkları satarak elde edilen tutarları geri kazanım hesaplarına aktaracak.
Geri Kazanım Hesabı ve ödemeler
Tahsil edilen, iade edilen ve satışlardan elde edilen tüm gelirler TMSF nezdinde, TMSF’nin kendi malvarlığından ayrı ve her bir fon için özel olarak açılan “Geri Kazanım Hesabı” altında izlenecek. Bu hesaplardaki tutarlar kamu alacakları için dahi haczedilemeyecek, teminat gösterilemeyecek ve yalnızca fon pay sahiplerine yapılacak ödemelerde kullanılacak.
Geri kazanılan tutarlar, TMSF tarafından tasfiye ile görevli kuruluşlara; tasfiye tamamlanmışsa Yatırımcı Tazmin Merkezi’ne (YTM) aktarılarak pay sahiplerine dağıtılacak. Düzenlemenin kamuya ve Hazine’ye ek mali yük getirmemesi esas alınırken, yasalaşmasının ardından uygulamanın derhal başlatılması hedefleniyor.
Benzer bir gündem başlığında, EPDK’nın doğal gaz dağıtımında güvenli işletim, hizmet kalitesi ve uygulama birliğini artırmaya yönelik kamuoyunun görüşüne açtığı güvenlik ve hizmet standartları taslağı, acil müdahale, bakım-onarım, kaçak tarama ve afet sonrası yeniden devreye alma gibi başlıklarda ülke genelinde tek tip standartlar öngörüyor.
