Hakan Fidan, NATO Ankara Zirvesi ve Türkiye-ABD ilişkilerini değerlendirdi

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, TRT Haber canlı yayınında NATO Ankara Zirvesi ve dış politika gündemine ilişkin açıklamalarda bulundu. Fidan, zirvenin hem icrası hem de sonuçları itibarıyla “tarihi” nitelikte olduğunu belirterek, ittifak içinde yük paylaşımının kavramsal düzeyden uygulamaya geçtiğini ifade etti.

Fidan, NATO’nun kurucu savunma rolünün ve barışı koruma amacının öne çıktığını, Avrupa ve ABD arasında son dönemde görülen görüş ayrılıklarına rağmen ortak bir çerçevede buluşulduğunu söyledi. Savunma sanayiinin artık destekleyici değil, stratejik planlamanın ana unsurlarından biri olarak kayıtlara geçtiğini, dayanıklılık, mühimmat tedariki ve lojistik başlıklarının öne çıktığını vurguladı.

Bakan, müttefikler arasında yalnızca “külfet paylaşımı” değil, tedarik zincirleri ve pazar erişimini güvenceye alan ortak bir savunma sanayii ekosistemi kurulmasının önemini dile getirdi. Bu çerçevede dar katılımlı istişareler yapıldığını ve kolektif üretimin mali yükü azaltırken savunma direncini artıracağını belirtti. Türkiye’nin sahadaki tecrübeleri ve kapasitesi nedeniyle ittifaka örneklik teşkil ettiğini kaydetti.

Fidan, ABD ile ilişkilerde Trump’ın 7 Temmuz’daki resmi ziyaretinde iki liderin siyasi, ekonomik ve savunma alanlarında ilişkileri ilerletme iradelerini yenilediklerini aktardı. Sanayi ve ticarette yeni işbirliği olanaklarının yanı sıra Lübnan, Filistin, Suriye, İran’la yürütülen diyaloglar ve Ukrayna savaşı gibi bölgesel dosyaların ele alındığını söyledi.

Müttefikler arasında yaptırımlara karşı olduklarını yineleyen Fidan, Avrupa başkentlerinde karşılaşılan kısıtların büyük ölçüde aşıldığını, ABD’de idari düzeyde çözülen başlıklar bulunduğunu, ancak CAATSA ve F-35 programına ilişkin yasal konuların sürdüğünü belirtti. Bu alanlarda ilerleme beklediklerini ifade eden Fidan, F110 motorlarına ilişkin Kongre bildirim süresinin dolduğunu ve sürecin olumlu ilerlemesini beklediklerini kaydetti.

İran ve ABD hattındaki gerilim bağlamında “boğaz” geçişlerine dair farklı anlayışların sahada gerginliğe yol açtığını belirten Fidan, tarafların iletişimi artırdığını ve bir sessizlik dönemine girildiğini söyledi. İran Dışişleri Bakanı ile yaptığı görüşmeye atıfla, hafta sonu Umman’da gerçekleştirilecek temaslarda geçiş kurallarına ilişkin ortak anlayışa varılabileceğini ifade etti.

Rusya-Ukrayna savaşı hakkında Moskova’da temaslarda bulunduğunu, Cumhurbaşkanı’nın mesajlarını ilettiğini ve liderlerin pozisyonlarını anlamaya çalıştıklarını aktaran Fidan, yakın dönemde Ukrayna’ya da gideceğini, her iki tarafla yürütülen sessiz ve sonuç odaklı diplomasinin müzakere zeminine katkı sağladığını söyledi.

Fidan, zirvenin organizasyonuna ilişkin olarak da katılımcılardan olumlu geri dönüşler aldıklarını, olumlu atmosferin karar alma süreçlerine destek verdiğini belirtti.

Benzer bir gündem başlığında, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın 7-8 Temmuz’da Ankara’da yapılacak NATO Zirvesi öncesinde Cumhurbaşkanı Erdoğan ile ABD Başkanı Donald Trump arasındaki yakın ilişkinin ittifak içindeki görüş ayrılıklarını yumuşatmak için kullanılabileceğini söylediği ve zirvede savunma harcamaları, Ukrayna, İran ile Avrupa güvenliğinin öne çıkacağını belirttiği Erdoğan–Trump yakınlığına ilişkin değerlendirmesi aktarılmıştı.