Toplumsal sorunlara yönelik öneriler ‘Türkiye Raporu’nda derlendi

Cihannüma Derneği Genel Başkanı ve Türkiye Maarif Vakfı Mütevelli Heyeti Üyesi Selim Cerrah, yaklaşık dört yıllık çalışmanın ürünü olan “Türkiye Raporu: Öngörüler, Teklifler ve Çözümler”in toplumsal sorunlara yönelik bir yol haritası sunduğunu belirtti.

Raporun lansmanının 17 Temmuz’da, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz’ın katılımıyla gerçekleştirileceği bildirildi. Çalışma, Cihannüma Derneği ile İslam Ülkeleri Akademisyen ve Yazarlar Birliği (AYBİR) işbirliğiyle hazırlandı.

Cerrah, Türkiye’nin farklı üniversitelerinden yaklaşık 600 akademisyenin katkısıyla bugüne kadar 28 çalıştay düzenlediklerini söyledi. Yapay zekadan sağlığa, tarımdan su yönetimine, aile ve gençlikten dijitalleşme ve yükseköğretime uzanan başlıklarda toplumun farklı kesimlerini ilgilendiren sorunların ele alındığını aktardı.

İlk çalıştayın Gaziantep’te göç konusunda yapıldığını hatırlatan Cerrah, Suriye iç savaşının ardından yaşanan yoğun göç dalgasının doğurduğu sosyal riskler, uyum politikaları ve gönüllü geri dönüş süreçlerinin kapsamlı biçimde değerlendirildiğini ifade etti.

Çalıştay sonuçlarına dayanarak Türkiye’deki vatandaşlar ile zorunlu göç edenlerin karşılaştığı sorunlara ilişkin kısa, orta ve uzun vadeli öneriler geliştirdiklerini belirten Cerrah, çıktıların kitaplaştırılarak ilgili bakanlık ve kurumlarla paylaşıldığını kaydetti. Farklı alanlarda hazırlanan 28 raporun daha sonra ortak bir metinde birleştirildiği ve politika yapıcılar ile uygulayıcılara yol haritası sunmayı amaçladığı ifade edildi.

Eğitim başlığında Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli’nin önemsendiğini dile getiren Cerrah, geçmişteki eğitim anlayışının ağırlıkla materyalist bir zeminde şekillendiğini, yeni yaklaşımın Türkiye’nin tarihi ve medeniyet birikimiyle uyumlu nesiller yetiştirilmesine katkı sağlayacağı görüşünü paylaştı.

Sağlık alanında altyapıdaki ilerlemelere dikkat çeken Cerrah, sağlık okuryazarlığının güçlendirilmesi, sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin önlenmesi ve hizmetlerin daha etkin kullanımı gibi başlıklarda öneriler geliştirdiklerini söyledi. Sağlık sanayisinin geleceğine yönelik düzenlenen çalıştayda entegre bir sağlık sanayi organize bölgesi kurulmasının önerildiğini ve bu adımın hayata geçirilmesinin memnuniyetle karşılandığını ifade etti.

Rapor, ayrıca Sağlık Sanayi Başkanlığı kurulmasını teklif ediyor. Kendi bütçesi olan ve sağlık teknolojileri, ilaç, tıbbi cihaz ile diğer alanları tek çatı altında koordine edecek bir yapının, cari açığın azaltılmasına ve ihracat kapasitesinin artmasına katkı sağlayacağı öngörülüyor.

Yükseköğretimde bilgi üretimi ve yapay zekaya ilişkin iki ayrı çalıştay düzenlendiği, bu alandaki çalışmaların kitaplaştırıldığı belirtildi. Bilgi üretiminin belirleyici hale geleceği vurgulanırken, yapay zekanın sunduğu imkânların değerlendirilmesi kadar eleştirel yaklaşımın da korunmasının önemine dikkat çekildi.

Tarım, hayvancılık, su yönetimi ve çevre politikaları raporun diğer ana başlıkları arasında yer aldı. Su kaynaklarının korunmasının gelecek açısından stratejik öneme sahip olduğu, su yönetimi, tarımsal üretim ve doğal kaynakların sürdürülebilir kullanımına yönelik politikalara daha fazla ağırlık verilmesi gerektiği ifade edildi.

Raporun yalnızca Cihannüma Derneği’nin internet sitesinde yayımlanmayacağı; yüksek sayıda basılarak kamu kurumları, karar alıcılar ve ilgili paydaşlarla paylaşılacağı bildirildi.

Konuya ilişkin bir başka başlıkta, Yapay Zekâ Eylem Planı sonrasında bakanlıklar, TÜBİTAK, üniversiteler ve şirketlerin yeni proje çağrıları ile TÜBİTAK’ın 2026 Yapay Zekâ Ekosistem Çağrısı ve desteklerin HIT-30 Programı ile uluslararası işbirlikleri üzerinden genişlemesi ele alınıyor.